"Coach" vs "Consultant" คู่คิดธุรกิจ

ปัจจุบันที่กระแสนิยมในเรื่องโค้ช (Coach) กำลังมาแรง ประเด็นที่ถูกพูดถึงกันบ่อย ๆ ก็คือ ระหว่างโค้ช (Coach) กับที่ปรึกษา (Consultant) อย่างไรดีกว่ากัน ? ทั้งสองบทบาทเสริมกันหรือขัดแย้งกัน ? ถ้าเราพิจารณาในส่วนประกอบทั้ง 2 บทบาทนั้น จะประกอบด้วย Self – ตัวเราเองที่สวมบทบาทโค้ช หรือที่ปรึกษา Other – ผู้อื่นที่สวมบทบาทโค้ชชี่ หรือผู้รับคำปรึกษา Context – บริบทเนื้อหาเรื่องราวที่เกี่ยวข้อง ดังนั้นการจะเลือกสวมบทบาทโค้ช หรือที่ปรึกษานั้น ตัวเราเองต้องพิจารณาความพร้อม หรือความต้องการของผู้อื่นด้วยว่าเขาต้องการให้เราทำการโค้ชให้ หรือเขาต้องการที่จะขอคำปรึกษาจากเรา เมื่อเราได้พิจารณาความต้องการของผู้อื่นแล้ว เราก็ต้องไปพิจารณาใน Context ที่เกี่ยวข้อง โดยเฉพาะอย่างยิ่งในบทบาทที่ปรึกษา ในเรื่องบริบทเนื้อหาที่เกี่ยวข้องมีความสำคัญอย่างยิ่งที่เราต้องมีความรู้ความเชี่ยวชาญ และประสบการณ์ในเรื่องนั้นเป็นอย่างดี ซึ่งจะทำให้ผู้รับคำปรึกษาเกิดความเลื่อมใสศรัทธา (Faith) ในตัวที่ปรึกษามากขึ้น ส่วนความสัมพันธ์ระหว่างโค้ช กับโค้ชชี่ สิ่งสำคัญคือความไว้เนื้อเชื่อใจกัน (Trust) และโค้ชไม่มีความจำเป็นที่จะต้องรู้รายละเอียดในเรื่องที่ทำการโค้ช แต่การมีความรู้ และประสบการณ์ในเรื่อง ๆ นั้นด้วยจะช่วยส่งเสริมการฟังให้มีประสิทธิภาพมากขึ้น อันจะนำไปสู่การตั้งคำถามที่ทรงพลัง (Powerful […]

"คั่วคนให้ค้นเป้า" โดย อ.ณรงค์วิทย์

วันนี้ (08/01/60) มีโอกาสอันดีที่ได้เข้าร่วมกิจกรรม “คั่วคนให้ค้นเป้า” โดย อาจารย์ณรงค์วิทย์ แสนทอง บุคคลที่ปรากฎในภาพบทความนี้ อาจารย์เริ่มต้นว่า วันนี้เราจะมาใช้วิธีการโค้ชแบบ “เขกกะโหลก” ใช้วิธีการคั่ว เพื่อกะเทาะสิ่งที่เป็นเปลือกออกไปให้หมด โฟกัสในสิ่งที่เป็นแก่นจริง ๆ แล้วทำมันให้สำเร็จซะก่อน ดังนั้นการจัดลำดับความสำคัญในชีวิตจึงเป็นเรื่องสำคัญ อย่างนน้อยก่อนที่เราจะไปช่วยสังคม เราควรเอาตัวเองให้รอดเสียก่อน หลังจากทุกคนแนะนำตัวแล้ว ก็เริ่มการคั่วกันเลย คำถามที่ 1 “ชีวิตนี้ต้องการอะไรอีก ?” (เงิน งาน บ้าน รถ ชื่อเสียง อิสรภาพ) คำตอบในคำถามนี้ ผมโฟกัสไป 2 ประเด็นหลัก ๆ เรื่องสุขภาพ ต้องการมีสุขภาพร่างกายที่แข็งแรง ใช้ชีวิตได้โดยไม่เป็นภาระคนอื่น เรื่องงานวิทยากร ที่ปรึกษา เพื่อให้ได้มาในเรื่องรายได้ และเวลาว่าง โดยรายได้ส่วนหนึ่งจะเก็บสะสมเพื่อสร้าง Hostel ที่ได้ใช้ชีวิตอยู่กับคนหลากหลายวัย หลากหลายเชื้อชาติในช่วงวัยชรา ส่วนเวลาว่างจากงานวิทยากร และที่ปรึกษา ก็จะใช้ให้เป็นประโยชน์ในการช่วยเหลืองานสังคม และการศึกษา จากเป้าหมายที่ทุกคนได้เล่าให้อาจารย์ฟัง อาจารย์ก็บอกตรง ๆ ว่า […]

ค้นหาตัวตนที่ซ่อนเร้น…เฟ้นหาจุดเด่นที่ซ่อนอยู่

สิ่งที่จะทำให้เราสามารถพัฒนาศักยภาพของตนเองได้อย่างดีนั้น คือ การเข้าใจตัวตนของตัวเอง และการเข้าใจจุดแข็งของตนเอง หลักสูตร “ค้นหาตัวตนที่ซ่อนเร้น…เฟ้นหาจุดเด่นที่ซ่อนอยู่” คือ หนึ่งในหลักสูตรที่ผมได้พัฒนาขึ้นมา โดยนำศาสตร์ความรู้ในเรื่อง Enneagram มาผสมผสานกับเนื้อหาในหนังสือ “เจาะจุดแข็ง” (StrengthsFinder) กับหนังสือ “สร้างจุดเด่น เน้นจุดแกร่ง” (StandOut) ผมกลับมานั่งทบทวนเนื้อหาในหลักสูตรนี้อีกครั้ง เมื่อได้เรียนรู้แนวการฝึกอบรมสไตล์ Training and Group Coaching (T&GC) เพื่อให้ตัวเองสามารถเป็นกระจกสะท้อนที่ใสให้กับผู้เรียนจะสามารถ “ค้นหาตัวตนที่ซ่อนเร้น…เฟ้นหาจุดเด่นที่ซ่อนอยู่” ปล.สามารถเข้าไปดู และ Download Slide ได้ที่ ค้นหาตัวตนที่ซ่อนเร้น เฟ้นหาจุดเด่นที่ซ่อนอยู่ from Boonlert Kanathanasarn   “นายเรียนรู้” อาจารย์บุญเลิศ คณาธนสาร วิทยากร และที่ปรึกษา A@LERT Learning and Consultant มือถือ 062 – 9541441 E-mail : boonlert.alert@gmail.com Facebook : […]

เมื่อชีวิตไม่ได้มีแค่ "เกียร์เดินหน้า" หรือ "เกียร์ถอยหลัง"

เมื่อชีวิตไม่ได้มีแค่ “เกียร์เดินหน้า” หรือ “เกียร์ถอยหลัง” วันนี้ (02/11/58) ผมได้มีโอกาสอันดี ที่ได้เป็น “Coachee” ของอาจารย์ไชยยศ ปั้นสกุลไชย วิทยากรชื่อดังของประเทศไทย โดยเราไปนั่งโค้ชกันในบรรยากาศอันแสนสงบ ณ ร้านกาแฟแห่งหนึ่งด้านหน้าสยามสมาคม ช่วงเกริ่นนำทำความรู้จักระหว่าง “Coach” กับ “Coachee” นั้นเป็นเพียงช่วงระยะเวลาสั้น ๆ เท่านั้น เพราะผมกับอาจารย์คุ้นเคยเป็นอย่างดี เพียงแต่อาจารย์บอกว่าให้ทำตัวสบาย ๆ เริ่มต้นอาจารย์ถามถึงประเด็น (Topic) ที่ต้องการได้รับการโค้ชในวันนี้ “อาจารย์ครับ ผมอยากหารือว่า ผมกำลังลังเลใจว่า จะถอยหลังกลับไปตั้งหลักทำงานประจำดี หรือ จะเดินหน้าต่อในอาชีพวิทยากรดี ?” – ผมเริ่มเปิดประเด็น “แล้วที่คุณบุญเลิศ คาดหวังไว้หลังจากจบการโค้ชในบ่ายนี้ คือ อะไร ?” – อาจารย์ไชยยศ ตั้งคำถามกลับ “ก็คาดหวังว่าจะได้รับคำชี้แนะครับ ว่าจะวาง Career Path อย่างไรดี กลัวว่าถ้าตัดสินใจพลาดไปแล้วจะหลุดจาก Track ในเส้นทางวิทยากรไปเลย” – ผมให้คำตอบกลับไป […]

คำถามสำคัญกว่าคำตอบ

คำถามสำคัญกว่าคำตอบ แท้จริงแล้วในโลกการศึกษาของมนุษย์เราในปัจจุบันตั้งแต่ระดับอนุบาล จนถึงระดับปริญญานั้น เราถูกสอนให้หาแต่คำตอบ เราถูกสอนให้ว่าต้องเรียนรู้อะไร เราถูกสอนให้เรียนรู้ว่าต้องทำอย่างไร แต่น้อยมากที่จะมีใครจะชี้แนะเราว่า “ทำไมถึงต้องเป็นเช่นนั้น” เด็กโดยธรรมชาติแล้ว เกิดมาพร้อมกับความกระหายใคร่รู้อยู่แล้ว เรียกได้ว่าเป็นสัญชาตญาณติดตัวมาตั้งแต่กำเนิด เมื่อพบเห็นอะไรใหม่ ๆ ก็จะตั้งคำถามว่าทำไม ทำไม จนเรียกได้ว่าเป็น “เจ้าหนูจำไม” ประจำบ้านกันเลยทีเดียว แต่เพราะผู้ใหญ่นี่แหละครับ ที่ทำให้สัญชาตญาณที่มีอยู่ล้นเปี่ยมของเด็กน้อยนั้นค่อย ๆ เลือนหายไป ด้วยการปฏิเสธคำถามที่เด็กถามอย่างไม่มีเยื่อใย ด้วยความรำคาญ หรือด้วยความที่ว่าตัวเราเองก็ไม่รู้เหมือนกัน ด้วยคำตอบที่ว่า “ก็เขาบอกกันมากันอย่างนี้แหละ จำ ๆ มันไปเถอะ” “เขาเชื่อกันมาอย่างนี้มาตั้งแต่โบร่ำโบราณแล้ว” “ว่างนักหรือไง ถามอะไรไร้สาระ” ด้วยคำตอบลักษณะนี้นี่เองที่ทำให้ “เจ้าหนูจำไม” ค่อย ๆ แปลงร่างเป็น “เจ้าหนูจำไป” สิ่งหนึ่งที่เราจะสามารถช่วยให้เด็ก ๆ เติบโตไปพร้อม ๆ กับความกระหายใคร่รู้นั้น ก็คือ การที่เราต้องยอมรับความจริงที่ว่าในโลกนี้ไม่มีอะไรที่เรารู้ไปหมดทุกเรื่อง ยังมีอีกมากมายที่เราเองก็ยังไม่รู้ ประสบการณ์ครั้งสำคัญในชีวิตของผู้เขียนเอง เกิดขึ้นตอนที่ไปทำหน้าที่เป็น Facilitator ที่โรงเรียนดรุณสิกขาลัย มีอยู่วันหนึ่งเด็กน้อยที่ชื่อ “น้องฤทธิ์” ก็วิ่งเข้ามาหาผม แล้วก็ถามว่า […]

Coaching Your Child

เมื่อวันที่ 26 กันยายน 2557 ผู้เขียนได้ไปร่วมงานสัมมนา “Super Corporate Power สร้างพลังเพื่อองค์กรที่แข็งแกร่ง” ที่จัดโดย ธนาคารกสิกรไทย ร่วมกับ นานมีบุ๊คส์ ก่อนเริ่มงานสัมมนาผู้เขียนได้แวะเลือกซื้อหนังสือที่บูธของนานมีบุ๊คส์ หนึ่งในหนังสือเล่มหนึ่งที่เลือกมาวันนั้น และอยากจะหยิบมาเล่าสู่กันฟังในวันนี้ คือ หนังสือที่ชื่อว่า “คุยกับลูกด้วยวิธีชี้แนะดีกว่า Coaching Conversation” น่าสนใจเป็นอย่างยิ่งสำหรับคนที่ทำหน้าที่วิทยากร และที่ปรึกษาอย่างผม ที่หนังสือเล่มนี้ได้นำเสนอมุมมองในการนำทักษะการ Coaching ที่นิยมใช้ในแวดวงธุรกิจ และการพัฒนาตนเอง มาใช้ในการเลี้ยงดูลูก ซึ่งเหมาะอย่างยิ่งสำหรับคนที่เป็นพ่อแม่ และคุณครู รศ.ดร.สายสุรี จุติกุล เขียนคำนิยมในหนังสือเล่มนี้ไว้โดนใจว่า “เป็นเรื่องที่น่าคิดว่า เวลาที่เราจะเลี้ยงไก่หรือสัตว์เลี้ยง ผู้ที่อยากเลี้ยงให้ดีและให้ได้ผลก็จะศึกษาว่าควรเลี้ยงอย่างไร หรือเราอยากจะปลูกต้นกุหลาบหรือกล้วยไม้ หรือต้นไม้อื่นใด ผู้ปลูกก็อยากศึกษาเพื่อให้ดูแลต้นกุหลาบหรือต้นไม้เหล่านั้นให้ดีที่สุด แต่พอพ่อแม่จะต้องเลี้ยง “คน” (คือลูก) จะมีน้อยคนที่ศึกษาว่า จะเลี้ยงลูกอย่างไร และวิธีใด จึงจะได้ผลดีที่สุด” อะไร คือ ความแตกต่างระหว่าง “การสั่งสอน (Teaching)” กับ “การชี้แนะ (Coaching)” หากพ่อแม่-คุณครูนิยมใช้วิธี […]

เปิดพื้นที่แห่งการรับฟัง

(บทความนี้ตีพิมพ์ในคอลัมน์ “Life is Learning” นสพ.กรุงเทพธุรกิจ วันอาทิตย์ที่ ​13/07/2557) “Please listen carefully and try to hear what i am not saying” – Charles Finn สุ-จิ-ปุ-ลิ ทักษะการฟัง คือ หนึ่งในทักษะที่เป็นหัวใจของนักปราชญ์ พอผู้เขียนได้เห็น Quote นี้แล้ว ยิ่งทำให้มาย้อนคิดอีกว่าแท้ที่จริงแล้ว คำว่า LISTEN ประกอบด้วยตัวภาษาอังกฤษ 6 ตัว ที่พอมาจัดเรียงใหม่จะได้เป็นคำว่า SILENT ที่แปลว่า ความเงียบ ใช่แล้วการที่เราจะสามารถฟังผู้อื่นได้ดีนั้น เราจะต้องเงียบเสียงตัวเราเอง ไม่พูดแทรก ขัดจังหวะ และคำว่า HEAR ที่แปลว่า รับรู้ได้ยิน นั้น ก็ออกเสียงพ้องกับกับคำว่า HERE ที่แปลว่า ที่นี่ ตรงนี้ แน่นอนอีกเช่นกัน การที่เราจะสามารถฟังผู้อื่นได้ดียิ่งขึ้นนั้น […]

หายนะสนทนา สู่ สุนทรียสนทนา

(บทความนี้ตีพิมพ์ในคอลัมน์ “Life is Learning” นสพ.กรุงเทพธุรกิจ วันอาทิตย์ที่ ​11/05/2557) ในท่ามกลางวิกฤติปัญหาบ้านเมืองที่เกิดขึ้นในปัจจุบัน มีผู้ใหญ่หลายท่านได้แนะให้ทุกฝ่ายหันหน้าเข้าหากัน เพื่อพูดคุยหาทางออกของปัญหา ด้วยวิธีการสุนทรียสนทนา (Dialogue) จากประสบการณ์ของผู้เขียนที่เคยเข้าร่วมวง Dialogue ก็ได้เรียนรู้มุมมองที่เป็นประโยชน์หลายประเด็นสำคัญ ๆ ดังนี้ 1. “สุนทรียสนทนา” (Dialogue) ไม่ใช่ยาวิเศษ ที่จะสามารถนำใช้ในการแก้ปัญหาใดก็ได้ในทันที แต่ Dialogue คือ จุดเริ่มต้นกระบวนการในการเรียนรู้ร่วมกัน โดยการปล่อยวางความคิด ห้อยแขวนคำพิพากษาไว้ก่อน อย่าเพิ่งด่วนตัดสินความคิดคนอื่น ดังนั้นจึงต้องมีกติกาว่า คนที่มีสิทธิ์พูดนั้น คือ คนที่ถือแท่ง Indian Stick เพราะต้องการให้ทุกคนที่เหลือตั้งใจฟังคนที่พูด หรือกติกาในวงที่ว่า เมื่อพูดจบแล้ว จะต้องคั่นให้คนอื่น ๆ ภายในวงพูดบ้าง 4-5 คน จึงจะสามารถใช้สิทธิ์พูดได้ เพราะจะได้ทำให้เราปล่อยวางความคิด ไม่ด่วนตัดสินผู้อื่น อันนี้เราสามารถ check กับตัวเองได้ว่าเราปล่อยวางจริงไหม ไม่ตัดสินจริงไหม ด้วยการฟังเสียงจากภายใน (Inner Voice) ในตัวเราเอง ว่าเวลาคนอื่นพูดอยู่ […]

Power of Questions

(บทความนี้ตีพิมพ์ในคอลัมน์ “Life is Learning” นสพ.กรุงเทพธุรกิจ วันอาทิตย์ที่ ​13/04/2557) “ทุก ๆ ครั้ง ที่เรากำลังจะได้อะไร” ให้ถามต่อไปว่า “แล้วคนอื่นเสียอะไรไปบ้าง” “อย่าถามว่าฉันจะได้อะไร” แต่จงถามว่า “แล้วฉันจะให้อะไรกับคนอื่นได้บ้าง” (สาระธรรมเพื่อมวลชน จากท่าน ว.วชิรเมธี) มีคนกล่าวไว้ว่า “คำถามที่ทรงพลัง สร้างการเปลี่ยนแปลงอันยิ่งใหญ่”   เวลาเราร่วมมือกันทำอะไรส่วนใหญ่เรามักมองเพียง 2 มิติ คือ หากทำเรื่องนี้สำเร็จแล้ว เธอจะได้อะไร และหากทำเรื่องนี้สำเร็จแล้ว ฉันจะได้อะไร เราต้องขยายกรอบความคิดออกไปว่า หากทำเรื่องนี้สำเร็จแล้ว สังคมจะได้อะไร หากทำเรื่องนี้สำเร็จแล้ว  ประเทศชาติจะได้อะไร ไม่ต้องไปมัวกังวลว่าเราจะได้อะไรหรือไม่ การที่เราจะขยายกรอบความคิดเราให้ออกไปได้ไกลนั้น ขึ้นอยู่กับคำถามเป็นสำคัญ ผู้เขียนนึกถึงเทคนิคการตั้งคำถามอันทรงพลัง ในหนังสือที่ชื่อว่า “เดอะ เวิลด์ คาเฟ่” เขียนโดย ฆวนนิต้า บราวน์ และ เดวิด ไอแซคส์  แปลเป็นภาษาไทยโดย เจริญเกียรติ ธนสุขถาวร และกฤตศรี สามะพุทธิ […]